Dvanaest tačaka · 03
Obrazovanje na mađarskom jeziku, kultura, informisanje, naše crkve i život zajednice
Gradimo privlačno i savremeno obrazovanje na mađarskom jeziku, snažne kulturne institucije, slobodno informisanje na mađarskom jeziku i žive zajednice.
Obrazovanje na maternjem jeziku, kultura i informisanje predstavljaju temelj opstanka naše zajednice. Zadatak u narednom periodu nije samo očuvanje institucija, već i unapređenje njihovog kvaliteta, privlačnosti, konkurentnosti i jačanje ljudskih resursa.
Deci treba omogućiti da vrtić, odnosno školu na mađarskom jeziku pohađaju što bliže mestu stanovanja, dok mladima treba obezbediti konkurentno znanje koje će im omogućiti da se uspešno ostvare i u Evropi i da napreduju u rodnom kraju. Kultura i sport grade zajednicu, a mediji na mađarskom jeziku stvaraju zajednički javni prostor.
Naš cilj
Naš cilj je da obezbedimo savremen, kvalitetan i privlačan sistem obrazovanja, kulture, informisanja i života zajednice na mađarskom jeziku kako u sredinama gde pripadnici naše zajednice žive u dijaspori, tako i u sredinama sa većinskim mađarskim stanovništvom. Deci i mladima mađarske nacionalnosti u Vojvodini obezbeđujemo dostupno i kontinuirano obrazovanje na mađarskom jeziku, od vrtića do visokog obrazovanja. Očuvanje mreže institucija povezujemo sa obezbeđivanjem nastavničkog kadra, potpunom dostupnošću udžbenika, kao i merljivim unapređenjem dobrobiti učenika i obrazovnih rezultata.
Za šta se zalažemo?
Grupa i odeljenje na mađarskom jeziku svuda gde za to postoji potreba
Očuvaćemo povoljne uslove za formiranje i rad grupa u vrtićima i odeljenja u školama na mađarskom jeziku sa manjim brojem dece. Zalagaćemo se da odluke zasnovane isključivo na broju dece ili troškovima ne ugroze obrazovanje na maternjem jeziku. U dijaspori ćemo pristup obrazovanju na mađarskom jeziku obezbediti školskim autobusima, produženim boravkom, smeštajem u domovima učenika, nastavnicima koji putuju do mesta održavanja nastave i saradnjom između obrazovnih ustanova.
Udžbenici, nastavnici i savremeno okruženje za učenje
Obezbeđujemo pravovremenu dostupnost udžbenika na mađarskom jeziku, unapređujemo digitalne nastavne sadržaje i podržavamo kontinuirano stručno usavršavanje nastavnika. Kontinuirano unapređujemo naše obrazovne ustanove.
Funkcionalno znanje jezika
Uz visok nivo znanja maternjeg jezika, ciljanim programima unapređujemo praktično znanje srpskog jezika i jačamo nastavu stranih jezika. Cilj je da mladi pripadnici naše zajednice budu sigurni u svoj identitet, a svojim znanjem otvoreni i konkurentni.
Stručno obrazovanje, visoko obrazovanje i podrška talentima
Obrazovnu ponudu na mađarskom jeziku usklađujemo sa potrebama učenika i studenata, kao i sa potrebama regiona u oblasti privrede, zdravstva, obrazovanja, poljoprivrede i javnih službi. Unapređujemo kvalitet dualnog obrazovanja i profesionalne orijentacije, kao i stručne nastavne materijale na mađarskom jeziku, stipendije za deficitarna zanimanja i programe podrške talentima. Proširujemo mogućnosti visokog obrazovanja na mađarskom jeziku i podržavamo obezbeđivanje nastavnog, istraživačkog i drugog stručnog kadra. Očuvaćemo i razvijati postojeći sistem domova za srednjoškolce i studente, uključujući Studentski dom „Evropa“, domski smeštaj povezan sa našim gimnazijama za talentovane učenike u Subotici i Senti, kao i smeštaj u stručnom kolegijumu pri srednjoj poljoprivrednoj školi u Bačkoj Topoli. Zalagaćemo se da i u Novom Sadu i drugim obrazovnim centrima učenicima i studentima mađarske nacionalnosti bude obezbeđen odgovarajući domski smeštaj.
Snažne kulturne institucije i očuvano nasleđe
Pored obnove pozorišta, biblioteka, muzeja, arhiva, kulturnih udruženja i javnih zbirki, radimo i na obezbeđivanju odgovarajućeg stručnog kadra i njihovog stabilnog i predvidivog funkcionisanja. Čuvaćemo graditeljsko i nematerijalno nasleđe naših naselja i pretvarati ga u resurs lokalnog razvoja.
Javni prostor na mađarskom jeziku u digitalnom dobu
Štitimo javno, zajedničko i lokalno informisanje na mađarskom jeziku. Posebno važnim smatramo očuvanje štampanih medija, a istovremeno podržavamo digitalnu obnovu redakcija i sadržaje koji dopiru do mlađe publike. Od informisanja koje se finansira iz javnih sredstava očekujemo visok profesionalni nivo i verodostojnost.
Naše istorijske crkve i nasleđe zajednice
Istorijske crkve mađarske zajednice, pored svoje verske službe, imaju ključnu ulogu u očuvanju našeg nacionalnog identiteta, kulturnog nasleđa i lokalnih zajednica. Podržavamo njihove obrazovne, kulturne, socijalne, humanitarne aktivnosti i aktivnosti usmerene na izgradnju zajednice, kao i očuvanje naših crkava, crkvenih objekata, grobalja i sakralnog nasleđa. Nastavljamo obnovu crkvenih spomenika kulture i zalažemo se za okončanje još nerešenih postupaka restitucije crkvene imovine.
Sport i život zajednice
Savez vojvođanskih Mađara je u prethodnom periodu radio na tome da mogućnost kvalitetnog bavljenja sportom bude dostupna ne samo u većim gradovima, već i deci i mladima koji žive u manjim naseljima i selima. Nastavljamo ovaj rad: oslanjajući se na stručnu podršku akademija, dodatno jačamo školski sport, rad sa mladim sportistima, masovni sport i lokalna sportska udruženja. Razvijamo sportsku infrastrukturu, podržavamo obezbeđivanje trenerskog i drugog stručnog kadra i vodimo računa o tome da izgrađena infrastruktura služi i svakodnevnom životu zajednice u našim naseljima.
Sledeća tačka · 04